Basava Jayanti 2026:
ಕರ್ನಾಟಕದ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ, ಸಾಮಾಜಿಕ ಹಾಗೂ ಧಾರ್ಮಿಕ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ 12ನೇ ಶತಮಾನವು ಒಂದು ಸುವರ್ಣ ಯುಗವಾಗಿದೆ. ಈ ಯುಗದ ಪ್ರಮುಖ ರೂವಾರಿ, ಶರಣ ಸಂಕುಲದ ಮೇರು ಪರ್ವತ, ವಿಶ್ವಗುರು ಬಸವಣ್ಣ. ಜಾತಿ, ಕಂದಾಚಾರ, ಮೂಢನಂಬಿಕೆ ಮತ್ತು ಅಸಮಾನತೆಯ ಅಂಧಕಾರದಲ್ಲಿ ಮುಳುಗಿದ್ದ ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ಜ್ಞಾನದ ಬೆಳಕನ್ನು ಚೆಲ್ಲಿದ ಮಹಾನ್ ದಾರ್ಶನಿಕ ಬಸವಣ್ಣನವರು. ಕೇವಲ ಕರ್ನಾಟಕಕ್ಕೆ ಮಾತ್ರವಲ್ಲ, ಇಡೀ ಜಗತ್ತಿಗೆ ಸಮಾನತೆ, ಕಾಯಕ ಮತ್ತು ದಾಸೋಹದ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಗಳನ್ನು ನೀಡಿದ ಕೀರ್ತಿ ಅವರಿಗೆ ಸಲ್ಲುತ್ತದೆ.
ಪ್ರತಿ ವರ್ಷ ಬಸವಣ್ಣನವರ ಜನ್ಮದಿನವನ್ನು ‘ಬಸವ ಜಯಂತಿ’ಯಾಗಿ ಬಹಳ ಸಡಗರ ಮತ್ತು ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಕರ್ನಾಟಕ, ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ, ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶ, ತೆಲಂಗಾಣ ಸೇರಿದಂತೆ ದೇಶ-ವಿದೇಶಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಬಸವ ಜಯಂತಿಯನ್ನು ವಿಜೃಂಭಣೆಯಿಂದ ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಬಸವ ಜಯಂತಿ ಕೇವಲ ಒಂದು ಹಬ್ಬವಲ್ಲ, ಇದು ಸಮಾನತೆಯ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಸಾರುವ, ಮಾನವೀಯತೆಯನ್ನು ಎಚ್ಚರಿಸುವ ಒಂದು ಮಹತ್ವದ ದಿನ.
| ಇದೆ ತರಹ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮಾಹಿತಿಗಾಗಿ ವಾಟ್ಸ್ ಆಪ್ ಚಾನಲಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿಲು: ಇಲ್ಲಿ ಕ್ಲಿಕ್ ಮಾಡಿ |
2026 ರಲ್ಲಿ ಬಸವ ಜಯಂತಿ ಯಾವಾಗ? (Basava Jayanti 2026 Date)
ಹಿಂದೂ ಪಂಚಾಂಗದ ಪ್ರಕಾರ, ಬಸವ ಜಯಂತಿಯನ್ನು ಪ್ರತಿ ವರ್ಷ ವೈಶಾಖ ಮಾಸದ ಶುಕ್ಲ ಪಕ್ಷದ ತೃತೀಯ (ಅಕ್ಷಯ ತೃತೀಯ) ದಿನದಂದು ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
2026 ರಲ್ಲಿ ಬಸವ ಜಯಂತಿಯ ದಿನಾಂಕ: * ದಿನಾಂಕ: 20 ಏಪ್ರಿಲ್ 2026
ವಾರ: ಸೋಮವಾರ
- ಈ ದಿನಾಂಕದಂದು ನಾಡಿನಾದ್ಯಂತ ಸರ್ಕಾರಿ ರಜೆ ಇರುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಶಾಲಾ-ಕಾಲೇಜುಗಳು, ಸರ್ಕಾರಿ ಕಚೇರಿಗಳಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಆಯೋಜಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಬಸವಣ್ಣನವರ ಜನನ ಮತ್ತು ಬಾಲ್ಯ (Birth and Early Life of Basavanna)
ಬಸವಣ್ಣನವರು ಕ್ರಿ.ಶ. 1134 ರಲ್ಲಿ ಕರ್ನಾಟಕದ ವಿಜಯಪುರ (ಹಿಂದಿನ ಬಿಜಾಪುರ) ಜಿಲ್ಲೆಯ ‘ಬಸವನ ಬಾಗೇವಾಡಿ’ ಎಂಬಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು. (ಕೆಲವು ಇತಿಹಾಸಕಾರರ ಪ್ರಕಾರ ಇವರ ಜನ್ಮಸ್ಥಳ ಇಂಗಳೇಶ್ವರ). ಇವರ ತಂದೆ ಮಾದರಸ ಮತ್ತು ತಾಯಿ ಮಾದಲಾಂಬಿಕೆ. ಶೈವ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದ ಬಸವಣ್ಣನವರು ಬಾಲ್ಯದಿಂದಲೇ ತೀಕ್ಷ್ಣ ಬುದ್ಧಿಮತ್ತೆ ಮತ್ತು ಚಿಂತನಾಶೀಲತೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು.
ಬಾಲ್ಯದಲ್ಲಿಯೇ ಅವರಲ್ಲಿ ಸಾಮಾಜಿಕ ಅಸಮಾನತೆಯ ವಿರುದ್ಧ ಬಂಡಾಯದ ಕಿಡಿ ಹೊತ್ತಿಕೊಂಡಿತ್ತು. ತಮಗೆ ಉಪನಯನ (ಜನಿವಾರ ಹಾಕುವ ಶಾಸ್ತ್ರ) ಮಾಡುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ಹೆಣ್ಣುಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಉಪನಯನ ಏಕೆ ಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ? ಮೇಲು-ಕೀಳು ಎಂಬ ಭೇದವೇಕೆ? ಎಂಬ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳನ್ನು ಮುಂದಿಟ್ಟು, ಜನಿವಾರವನ್ನು ತಿರಸ್ಕರಿಸಿದರು. ಬಾಲ್ಯದಲ್ಲಿಯೇ ಮನೆಯನ್ನು ತೊರೆದು ಕೂಡಲಸಂಗಮಕ್ಕೆ ತೆರಳಿದರು.
ಕೂಡಲಸಂಗಮದಲ್ಲಿ ಜ್ಞಾನಾರ್ಜನೆ ಮತ್ತು ಸಾಧನೆ
ಕೂಡಲಸಂಗಮವು ಕೃಷ್ಣಾ ಮತ್ತು ಮಲಪ್ರಭಾ ನದಿಗಳ ಸಂಗಮ ಕ್ಷೇತ್ರವಾಗಿದೆ. ಇಲ್ಲಿರುವ ಸಂಗಮೇಶ್ವರ ದೇವಾಲಯದಲ್ಲಿ ಈಶಾವಾಸ್ಯ, ವೇದ, ಉಪನಿಷತ್ತು, ಆಗಮ, ಪುರಾಣಗಳನ್ನು ಆಳವಾಗಿ ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡಿದರು. ಜಾತವೇದ ಮುನಿಗಳ ಗರಡಿಯಲ್ಲಿ ಬೆಳೆದ ಬಸವಣ್ಣನವರು, ಮನುಕುಲದ ಉದ್ದಾರಕ್ಕಾಗಿ ತಮ್ಮದೇ ಆದ ಹೊಸ ದೃಷ್ಟಿಕೋನವನ್ನು ರೂಪಿಸಿಕೊಂಡರು. ಈ ಸಮಯದಲ್ಲಿಯೇ ಅವರಲ್ಲಿ “ಕಾಯಕವೇ ಕೈಲಾಸ” ಎಂಬ ಮಹೋನ್ನತ ತತ್ವ ಮೂಡಿಬಂದಿತು. ಶಿವನು ಕೇವಲ ಗುಡಿ-ಗುಂಡಾರಗಳಲ್ಲಿಲ್ಲ, ಬದಲಾಗಿ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬನ ಅಂತರಂಗದಲ್ಲಿ ಇಷ್ಟಲಿಂಗದ ರೂಪದಲ್ಲಿದ್ದಾನೆ ಎಂದು ಸಾರಿದರು.
ಕಲ್ಯಾಣದ ಕ್ರಾಂತಿ: ಸಮಾಜ ಸುಧಾರಣೆಯ ಪರ್ವ
ಕೂಡಲಸಂಗಮದಿಂದ ಹೊರಟ ಬಸವಣ್ಣನವರು ಮಂಗಳವೇಡಕ್ಕೆ ಬಂದರು. ಅಲ್ಲಿ ಕಳಚೂರಿ ರಾಜ ಬಿಜ್ಜಳನ ಆಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಕರಣಿಕನಾಗಿ (ಅಕೌಂಟೆಂಟ್) ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಸೇರಿದರು. ಅವರ ಪ್ರಾಮಾಣಿಕತೆ, ನಿಷ್ಠೆ ಮತ್ತು ಬುದ್ಧಿವಂತಿಕೆಯನ್ನು ಮೆಚ್ಚಿದ ರಾಜ ಬಿಜ್ಜಳನು ಅವರನ್ನು ತನ್ನ ಆಸ್ಥಾನದ ಮಹಾಮಂತ್ರಿಯನ್ನಾಗಿ (ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ) ನೇಮಿಸಿದನು.
ಮಹಾಮಂತ್ರಿಯಾದ ನಂತರ ಬಸವಣ್ಣನವರ ಸಮಾಜ ಸುಧಾರಣೆಯ ಕಾರ್ಯಗಳಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಬಲ ಸಿಕ್ಕಿತು. ಅವರು ‘ಮಹಾಕೋಶದ’ (ಟ್ರೆಜರಿ) ಉಸ್ತುವಾರಿಯನ್ನು ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಲೇ, ತಮ್ಮ ಸಂಪತ್ತನ್ನು ಬಡವರಿಗೆ, ಶರಣರಿಗೆ ಅನ್ನದಾಸೋಹಕ್ಕಾಗಿ ಬಳಸಿದರು. ಬಿಜ್ಜಳನ ರಾಜಧಾನಿಯಾದ ‘ಕಲ್ಯಾಣ’ವು (ಇಂದಿನ ಬಸವಕಲ್ಯಾಣ) ಶರಣರ, ದಾರ್ಶನಿಕರ, ತತ್ವಜ್ಞಾನಿಗಳ ಕೇಂದ್ರವಾಯಿತು.
ಅನುಭವ ಮಂಟಪ: ವಿಶ್ವದ ಪ್ರಥಮ ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವ ಸಂಸತ್ತು (Anubhava Mantapa)
ಬಸವಣ್ಣನವರ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ಕೊಡುಗೆಯೆಂದರೆ ‘ಅನುಭವ ಮಂಟಪ’ದ ಸ್ಥಾಪನೆ. ಇದನ್ನು ಜಗತ್ತಿನ ಪ್ರಥಮ ಸಂಸತ್ತು (World’s First Parliament) ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. 12ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿಯೇ ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯನ್ನು ಕಾರ್ಯರೂಪಕ್ಕೆ ತಂದ ಹೆಗ್ಗಳಿಕೆ ಬಸವಣ್ಣನವರದ್ದು.
ಅನುಭವ ಮಂಟಪದಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಜಾತಿ, ಧರ್ಮ, ಲಿಂಗ, ಅಂತಸ್ತಿನ ಭೇದವಿರಲಿಲ್ಲ. ಮೇಲ್ಜಾತಿಯವನಿಂದ ಹಿಡಿದು, ಸಮುದಾಯದ ಅತ್ಯಂತ ಕೆಳಸ್ತರದಲ್ಲಿರುವ ವ್ಯಕ್ತಿಗೂ ಇಲ್ಲಿ ಸಮಾನ ಅವಕಾಶವಿತ್ತು. ಅಲ್ಲಮಪ್ರಭುಗಳು ಈ ಅನುಭವ ಮಂಟಪದ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿದ್ದರು (ಶೂನ್ಯ ಪೀಠ). ಅಕ್ಕಮಹಾದೇವಿ, ಚನ್ನಬಸವಣ್ಣ, ಮಡಿವಾಳ ಮಾಚಿದೇವ, ಅಂಬಿಗರ ಚೌಡಯ್ಯ, ಡೋಹರ ಕಕ್ಕಯ್ಯ, ಹಡಪದ ಅಪ್ಪಣ್ಣ, ಸಮಗಾರ ಹರಳಯ್ಯ ಮುಂತಾದ ವಿವಿಧ ವೃತ್ತಿಗಳ ನೂರಾರು ಶರಣರು ಸೇರಿ, ಧಾರ್ಮಿಕ, ಸಾಮಾಜಿಕ ಮತ್ತು ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ವಿಚಾರಗಳ ಕುರಿತು ಮುಕ್ತ ಚರ್ಚೆ ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಮಹಿಳೆಯರಿಗೂ ಪುರುಷರಷ್ಟೇ ಸಮಾನ ಅವಕಾಶವಿದ್ದದ್ದು ಈ ಮಂಟಪದ ವಿಶೇಷತೆಯಾಗಿತ್ತು.
ವಚನ ಸಾಹಿತ್ಯ: ಕನ್ನಡ ಭಾಷೆಯ ಶ್ರೀಮಂತಿಕೆ (Vachana Sahitya)
ಬಸವಣ್ಣ ಮತ್ತು ಇತರ ಶರಣರು ತಮ್ಮ ವಿಚಾರಗಳನ್ನು ಜನಸಾಮಾನ್ಯರಿಗೆ ತಲುಪಿಸಲು ಆರಿಸಿಕೊಂಡ ಮಾಧ್ಯಮವೇ ‘ವಚನ’. ಇದು ಸಂಸ್ಕೃತದ ಕಠಿಣ ಶ್ಲೋಕಗಳಂತಿರದೆ, ಸಾಮಾನ್ಯ ಜನರಿಗೂ ಅರ್ಥವಾಗುವಂತಹ ಆಡುಭಾಷೆಯ ಕಾವ್ಯವಾಗಿತ್ತು. ಬಸವಣ್ಣನವರ ವಚನಗಳ ಅಂಕಿತನಾಮ “ಕೂಡಲಸಂಗಮದೇವ”.
ಅವರ ವಚನಗಳು ಇಂದಿಗೂ ಪ್ರಸ್ತುತವಾಗಿವೆ. ಬದುಕಿನ ಮೌಲ್ಯಗಳನ್ನು ಕೇವಲ ಎರಡಮೂರು ಸಾಲುಗಳಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಭಾವಶಾಲಿಯಾಗಿ ಅವರು ಕಟ್ಟಿಕೊಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ.
ಬಸವಣ್ಣನವರ ಕೆಲವು ಪ್ರಮುಖ ವಚನಗಳು ಮತ್ತು ಅವುಗಳ ಅರ್ಥ:
1. ಅಹಿಂಸೆ ಮತ್ತು ಸದಾಚಾರದ ವಚನ:
ಕಳಬೇಡ, ಕೊಲಬೇಡ, ಹುಸಿಯ ನುಡಿಯಲು ಬೇಡ
ಮುನಿಯಬೇಡ, ಅನ್ಯರಿಗೆ ಅಸಹ್ಯ ಪಡಬೇಡ
ತನ್ನ ಬಣ್ಣಿಸಬೇಡ, ಇದಿರ ಹಳಿಯಲು ಬೇಡ
ಇದೇ ಅಂತರಂಗ ಶುದ್ಧಿ, ಇದೇ ಬಹಿರಂಗ ಶುದ್ಧಿ
ಇದೇ ನಮ್ಮ ಕೂಡಲಸಂಗಮದೇವರನೊಲಿಸುವ ಪರಿ.
ಅರ್ಥ: ಕಳ್ಳತನ ಮಾಡದಿರುವುದು, ಹಿಂಸೆ ಮಾಡದಿರುವುದು, ಸುಳ್ಳು ಹೇಳದಿರುವುದು, ಕೋಪಗೊಳ್ಳದಿರುವುದು, ಬೇರೆಯವರನ್ನು ದ್ವೇಷಿಸದಿರುವುದು, ತನ್ನನ್ನು ತಾನು ಹೊಗಳಿಕೊಳ್ಳದಿರುವುದು ಮತ್ತು ಇತರರನ್ನು ತೆಗಳದಿರುವುದು – ಇವುಗಳೇ ನಿಜವಾದ ಅಂತರಂಗ ಮತ್ತು ಬಹಿರಂಗದ ಶುದ್ಧಿ. ಈ ಗುಣಗಳಿದ್ದರೆ ಮಾತ್ರ ದೇವರನ್ನು ಮೆಚ್ಚಿಸಲು ಸಾಧ್ಯ.
2. ಸಮಾನತೆ ಮತ್ತು ಭಕ್ತಿಯ ವಚನ:
ಉಳ್ಳವರು ಶಿವಾಲಯ ಮಾಡುವರು ನಾನೇನು ಮಾಡಲಿ ಬಡವನಯ್ಯಾ
ಎನ್ನ ಕಾಲೇ ಕಂಬ, ದೇಹವೇ ದೇಗುಲ, ಶಿರವೇ ಹೊನ್ನ ಕಳಸವಯ್ಯಾ
ಕೂಡಲಸಂಗಮದೇವಾ ಕೇಳಯ್ಯಾ, ಸ್ಥಾವರಕ್ಕಳಿವುಂಟು ಜಂಗಮಕ್ಕಳಿವಿಲ್ಲ.
ಅರ್ಥ: ಶ್ರೀಮಂತರು ದೇವಸ್ಥಾನಗಳನ್ನು ಕಟ್ಟಿಸುತ್ತಾರೆ, ಆದರೆ ಬಡವನಾದ ನಾನು ಏನು ಮಾಡಲಿ? ನನ್ನ ಕಾಲುಗಳೇ ದೇವಾಲಯದ ಕಂಬಗಳು, ಈ ನನ್ನ ದೇಹವೇ ಗುಡಿ, ತಲೆಯೇ ಬಂಗಾರದ ಕಳಸ. ಒಂದೆಡೆ ನಿಂತಿರುವ ನಿರ್ಜೀವ ಕಲ್ಲಿನ ಗುಡಿಗಳಿಗೆ (ಸ್ಥಾವರ) ನಾಶವಿದೆ, ಆದರೆ ಸದಾ ಚಲನಶೀಲವಾಗಿರುವ ಜೀವಾತ್ಮನಿಗೆ (ಜಂಗಮ) ಎಂದಿಗೂ ಸಾವಿಲ್ಲ. ದೇವರು ಮನುಷ್ಯನ ಒಳಗೇ ಇದ್ದಾನೆ.
ಬಸವಣ್ಣನವರ ಜೀವನ ತತ್ವಗಳು (Core Philosophies of Lord Basavanna)
ಬಸವಣ್ಣನವರ ತತ್ವಶಾಸ್ತ್ರವು ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ನಾಲ್ಕು ಸ್ತಂಭಗಳ ಮೇಲೆ ನಿಂತಿದೆ. ಇವು ಕೇವಲ ಧಾರ್ಮಿಕ ನಿಯಮಗಳಲ್ಲ, ಬದಲಾಗಿ ಒಂದು ಆದರ್ಶ ಸಮಾಜದ ನಿರ್ಮಾಣಕ್ಕೆ ಬೇಕಾದ ಅರ್ಥಶಾಸ್ತ್ರ ಮತ್ತು ಸಮಾಜಶಾಸ್ತ್ರದ ತಳಹದಿಗಳಾಗಿವೆ.
1. ಕಾಯಕವೇ ಕೈಲಾಸ (Work is Worship):
ಯಾವುದೇ ವೃತ್ತಿ ಕೀಳಲ್ಲ, ಎಲ್ಲ ವೃತ್ತಿಗಳೂ ಸಮಾನ. ಪ್ರಾಮಾಣಿಕತೆಯಿಂದ ಮಾಡುವ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಕೆಲಸವೂ ದೇವರ ಪೂಜೆಗೆ ಸಮಾನ ಎಂದು ಬಸವಣ್ಣ ಸಾರಿದರು. ಶ್ರಮಜೀವಿಗಳಿಗೆ ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ಅತ್ಯುನ್ನತ ಗೌರವವನ್ನು ತಂದುಕೊಟ್ಟರು. ಬೇಡಿ ತಿನ್ನುವುದನ್ನು ಅವರು ಖಂಡತುಂಡವಾಗಿ ವಿರೋಧಿಸಿದರು.
2. ದಾಸೋಹ ತತ್ವ (Giving Back to Society):
ತಾನು ದುಡಿದ ಸಂಪತ್ತನ್ನು ತಾನೊಬ್ಬನೇ ಅನುಭವಿಸದೆ, ಸಮಾಜದ ಇತರರೊಂದಿಗೆ, ಹಸಿದವರೊಂದಿಗೆ ಹಂಚಿ ತಿನ್ನುವುದೇ ದಾಸೋಹ. ಮನುಷ್ಯನಿಗೆ ಎಷ್ಟು ಬೇಕೋ ಅಷ್ಟನ್ನು ಮಾತ್ರ ಇಟ್ಟುಕೊಂಡು, ಉಳಿದದ್ದನ್ನು ಸಮಾಜಕ್ಕೆ ಹಿಂದಿರುಗಿಸಬೇಕು ಎಂಬುದು ದಾಸೋಹದ ಮೂಲ ಆಶಯ. ಇದು ಸಂಪತ್ತಿನ ಅಸಮಾನ ಹಂಚಿಕೆಯನ್ನು ತಡೆಯುವ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಆರ್ಥಿಕ ನೀತಿಯಾಗಿದೆ.
3. ಸಮಾನತೆ (Equality):
ಹುಟ್ಟಿನಿಂದ ಯಾರೂ ಮೇಲಲ್ಲ, ಯಾರೂ ಕೀಳಲ್ಲ. ಮಾಡುವ ಕಾಯಕದಿಂದ ಮನುಷ್ಯನ ಸ್ಥಾನಮಾನ ನಿರ್ಧಾರವಾಗಬೇಕೇ ಹೊರತು, ಹುಟ್ಟಿದ ಜಾತಿಯಿಂದಲ್ಲ ಎಂದು ಬಸವಣ್ಣ ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಿದರು. ಅಸ್ಪೃಶ್ಯತೆಯನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ವಿರೋಧಿಸಿ, ಎಲ್ಲಾ ಜಾತಿಯವರನ್ನು ಒಂದೇ ವೇದಿಕೆಯಲ್ಲಿ ತಂದು ನಿಲ್ಲಿಸಿದರು. ಹೆಣ್ಣು-ಗಂಡು ಎಂಬ ಭೇದವನ್ನು ತೊಡೆದುಹಾಕಿ ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ನೀಡಿದರು.
4. ಇಷ್ಟಲಿಂಗ (Ishtalinga):
ದೇವರನ್ನು ಹುಡುಕಿಕೊಂಡು ಕಾಡು, ಮೇಡು, ಗುಡಿ, ಗುಂಡಾರಗಳಿಗೆ ಅಲೆಯುವ ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲ. ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯೂ ತನ್ನ ಕೊರಳಲ್ಲಿ ‘ಇಷ್ಟಲಿಂಗ’ವನ್ನು ಧರಿಸುವ ಮೂಲಕ, ದೇವರನ್ನು ತನ್ನ ದೇಹದ ಮೇಲೆಯೇ ಪೂಜಿಸಬಹುದು ಎಂದು ತಿಳಿಸಿದರು. ಇಷ್ಟಲಿಂಗವು ಜಾತಿ, ಲಿಂಗ ಬೇಧವಿಲ್ಲದೆ ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಸಮಾನವಾಗಿ ದೊರೆಯುವ ಭಕ್ತಿಯ ಸಂಕೇತವಾಗಿದೆ.
ಬಸವ ಜಯಂತಿಯ ಆಚರಣೆ ಹೇಗೆ ನಡೆಯುತ್ತದೆ? (Celebration of Basava Jayanti)
ಬಸವ ಜಯಂತಿಯ ದಿನದಂದು ಇಡೀ ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಹಬ್ಬದ ವಾತಾವರಣ ಮನೆಮಾಡಿರುತ್ತದೆ. ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಲಿಂಗಾಯತ ಸಮುದಾಯದವರು ಈ ದಿನವನ್ನು ಅತ್ಯಂತ ಶ್ರದ್ಧಾಭಕ್ತಿಗಳಿಂದ ಆಚರಿಸುತ್ತಾರೆ.
- ಪ್ರಭಾತ ಭೇರಿ ಮತ್ತು ಮೆರವಣಿಗೆ: ಮುಂಜಾನೆ ಶರಣರು, ಯುವಕರು ಊರಿನ ಪ್ರಮುಖ ಬೀದಿಗಳಲ್ಲಿ ವಚನಗಳನ್ನು ಹಾಡುತ್ತಾ ಪ್ರಭಾತ ಭೇರಿ ನಡೆಸುತ್ತಾರೆ. ಬಸವಣ್ಣನವರ ಭಾವಚಿತ್ರ ಅಥವಾ ಮೂರ್ತಿಯನ್ನು ಪಲ್ಲಕ್ಕಿಯಲ್ಲಿಟ್ಟು ವಿಜೃಂಭಣೆಯ ಮೆರವಣಿಗೆ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ.
- ವಚನ ಗಾಯನ ಮತ್ತು ಉಪನ್ಯಾಸಗಳು: ಶಾಲಾ-ಕಾಲೇಜುಗಳು, ಮಠ-ಮಾನ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ವಚನ ಗಾಯನ ಸ್ಪರ್ಧೆಗಳು, ಬಸವ ತತ್ವದ ಕುರಿತಾದ ಉಪನ್ಯಾಸ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಆಯೋಜಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
- ಅನ್ನ ದಾಸೋಹ: ಬಸವ ಜಯಂತಿಯ ಪ್ರಮುಖ ಆಕರ್ಷಣೆಯೆಂದರೆ ‘ಅನ್ನ ದಾಸೋಹ’. ಈ ದಿನ ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಸಿಹಿ ಊಟ, ಶರಬತ್ತು, ಮಜ್ಜಿಗೆಯನ್ನು ಉಚಿತವಾಗಿ ವಿತರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
- ಸಾಮಾಜಿಕ ಕಾರ್ಯಗಳು: ರಕ್ತದಾನ ಶಿಬಿರಗಳು, ಬಡ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಪುಸ್ತಕ ವಿತರಣೆ, ಗಿಡ ನೆಡುವುದು ಮುಂತಾದ ಸಮಾಜಮುಖಿ ಕಾರ್ಯಗಳ ಮೂಲಕ ಬಸವಣ್ಣನವರ ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬವನ್ನು ಅರ್ಥಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಇಂದಿನ 21ನೇ ಶತಮಾನಕ್ಕೆ ಬಸವಣ್ಣನವರ ಪ್ರಸ್ತುತತೆ (Relevance of Basavanna in the 21st Century)
ಇಂದಿನ ಜಾಗತೀಕರಣದ ಯುಗದಲ್ಲಿ, ಮನುಷ್ಯ-ಮನುಷ್ಯರ ನಡುವೆ ದ್ವೇಷ, ಅಸೂಯೆ, ಭ್ರಷ್ಟಾಚಾರ, ಜಾತಿ-ಧರ್ಮದ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವ ಹಿಂಸಾಚಾರಗಳು ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತಿವೆ. ಇಂತಹ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಬಸವಣ್ಣನವರ ವಚನಗಳು ನಮಗೆ ದಾರಿದೀಪವಾಗಿವೆ.
- ಭ್ರಷ್ಟಾಚಾರವನ್ನು ತಡೆಯಲು ‘ಕಳಬೇಡ’ ಎಂಬ ತತ್ವ,
- ನಿರುದ್ಯೋಗ ಮತ್ತು ಸೋಮಾರಿತನವನ್ನು ಹೋಗಲಾಡಿಸಲು ‘ಕಾಯಕ’ ತತ್ವ,
- ಬಡತನ ಮತ್ತು ಹಸಿವು ಮುಕ್ತ ಸಮಾಜ ನಿರ್ಮಾಣಕ್ಕಾಗಿ ‘ದಾಸೋಹ’ ತತ್ವ,
- ಮಹಿಳಾ ಸಬಲೀಕರಣ ಮತ್ತು ಲಿಂಗ ಸಮಾನತೆಗಾಗಿ ಅವರ ‘ಅನುಭವ ಮಂಟಪ’ದ ಮಾದರಿ – ಇವುಗಳು 2026 ರಲ್ಲಿಯೂ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಸ್ತುತವಾಗಿವೆ.
ಬಸವಣ್ಣನವರು 12 ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಕಟ್ಟಿಕೊಟ್ಟ ಆದರ್ಶ ಸಮಾಜದ ಕಲ್ಪನೆಯನ್ನು ನಾವೆಲ್ಲರೂ ನಮ್ಮ ಬದುಕಿನಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡರೆ, ಖಂಡಿತವಾಗಿಯೂ ಒಂದು ಸುಂದರ, ಶಾಂತಿಯುತ ಮತ್ತು ಸಮೃದ್ಧ ಸಮಾಜವನ್ನು ನಿರ್ಮಾಣ ಮಾಡಬಹುದು.
ಉಪಸಂಹಾರ (Conclusion)
ಬಸವ ಜಯಂತಿಯು ಕೇವಲ ಒಂದು ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್ ದಿನಾಂಕವಾಗಿ ಉಳಿಯಬಾರದು. ಅದು ನಮ್ಮ ಅಂತರಂಗವನ್ನು ಶುದ್ಧಗೊಳಿಸುವ, ನಮ್ಮ ಕಾರ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಮಾಣಿಕತೆಯನ್ನು ತುಂಬುವ ಮತ್ತು ಸಹಜೀವಿಗಳನ್ನು ಪ್ರೀತಿಸುವ ಒಂದು ಆತ್ಮಾವಲೋಕನದ ದಿನವಾಗಬೇಕು.
2026 ರ ಬಸವ ಜಯಂತಿಯ ಈ ಶುಭ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ನಾವೆಲ್ಲರೂ ಬಸವಣ್ಣನವರ ತತ್ವಗಳನ್ನು ನಮ್ಮ ದೈನಂದಿನ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಸಂಕಲ್ಪ ಮಾಡೋಣ. ದ್ವೇಷವನ್ನು ಮರೆತು, ಪ್ರೀತಿಯನ್ನು ಹಂಚುತ್ತಾ, ಕಾಯಕವೇ ಕೈಲಾಸ ಎಂದು ನಂಬಿ ಮುನ್ನಡೆಯೋಣ.
| ಇದನ್ನು ಓದಿ :ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ವಿದ್ಯುತ್ ದರ ಏರಿಕೆ: ಬೆಸ್ಕಾಂ ಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ಶಾಕ್, ಮೆಸ್ಕಾಂ-ಜೆಸ್ಕಾಂಗೆ ರಿಲೀಫ್! ಸಂಪೂರ್ಣ ವಿವರ |
| ಇದನ್ನು ಓದಿ :ಬೀದಿಯೇ ಪಾಠಶಾಲೆ: 12 ಭಾಷೆಗಳನ್ನು ಕಲಿತು ವಿಶ್ವದ ಗಮನ ಸೆಳೆದ ಕಾಂಬೋಡಿಯಾದ ಬಾಲಕ ‘ಥುಚ್ ಸಲಿಕ್’ನ ಸ್ಫೂರ್ತಿದಾಯಕ ಕಥೆ |
| ಇದನ್ನು ಓದಿ :ಪ್ರಧಾನಿ ಮೋದಿಗೆ ಸಿಎಂ ಸಿದ್ದರಾಮಯ್ಯ ಸಲ್ಲಿಸಿದ 18 ಪ್ರಮುಖ ಬೇಡಿಕೆಗಳೇನು? ರಾಜ್ಯದ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೆ ಕೇಂದ್ರದ ನೆರವಿನ ನಿರೀಕ್ಷೆ |
