
Smart streetlight revolution in Hubballi:
ಹುಬ್ಬಳ್ಳಿ-ಧಾರವಾಡ ಅವಳಿನಗರವು ದಿನೇ ದಿನೇ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯತ್ತ ದಾಪುಗಾಲು ಹಾಕುತ್ತಿದ್ದು, ಸ್ಮಾರ್ಟ್ ಸಿಟಿ ಯೋಜನೆಯಡಿ ಹಲವು ನವೀನ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದೆ. ನಗರದ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯಗಳನ್ನು ಮೇಲ್ದರ್ಜೆಗೇರಿಸುವ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಹುಬ್ಬಳ್ಳಿ-ಧಾರವಾಡ ಮಹಾನಗರ ಪಾಲಿಕೆ (HDMC) ಇದೀಗ ಮತ್ತೊಂದು ಐತಿಹಾಸಿಕ ಹೆಜ್ಜೆ ಇಟ್ಟಿದೆ. ಅದೇ “ಸೆಂಟ್ರಲೈಸ್ಡ್ ಕಂಟ್ರೋಲ್ ಮಾನಿಟರಿಂಗ್ ಸಿಸ್ಟಮ್” (CCMS) ಯೋಜನೆಯಡಿ ಸ್ಮಾರ್ಟ್ ಬೀದಿದೀಪಗಳ ಅಳವಡಿಕೆ.
ಹಗಲಿನಲ್ಲಿಯೂ ಉರಿಯುವ ಬೀದಿದೀಪಗಳು, ನಿರ್ವಹಣೆಯ ಕೊರತೆ, ಮತ್ತು ಇದರಿಂದ ಉಂಟಾಗುತ್ತಿದ್ದ ಕೋಟ್ಯಂತರ ರೂಪಾಯಿ ವಿದ್ಯುತ್ ಬಿಲ್ ಹೊರೆಗೆ ಶಾಶ್ವತ ಮುಕ್ತಿ ಹಾಡಲು ಪಾಲಿಕೆ ಮುಂದಾಗಿದೆ. ಸುಮಾರು ₹85 ಕೋಟಿ ವೆಚ್ಚದ ಈ ಬೃಹತ್ ಯೋಜನೆಯು ಅವಳಿನಗರದ ಚಿತ್ರಣವನ್ನೇ ಬದಲಾಯಿಸಲಿದ್ದು, ಭವಿಷ್ಯದ ಸ್ಮಾರ್ಟ್ ನಗರಗಳಿಗೆ ಮಾದರಿಯಾಗಲಿದೆ.
| ಇದೆ ತರಹ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮಾಹಿತಿಗಾಗಿ ವಾಟ್ಸ್ ಆಪ್ ಚಾನಲಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿಲು: ಇಲ್ಲಿ ಕ್ಲಿಕ್ ಮಾಡಿ |
ಏನಿದು ಸಿಸಿಎಂಎಸ್ (CCMS) ಯೋಜನೆ? (What is the CCMS scheme?)
CCMS ಎಂದರೆ ‘ಸೆಂಟ್ರಲೈಸ್ಡ್ ಕಂಟ್ರೋಲ್ ಮಾನಿಟರಿಂಗ್ ಸಿಸ್ಟಮ್’ (ಕೇಂದ್ರೀಕೃತ ನಿಯಂತ್ರಣ ಮತ್ತು ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆ). ಇದು ನಗರದಾದ್ಯಂತ ಇರುವ ಬೀದಿದೀಪಗಳನ್ನು ಒಂದೇ ಕಡೆಯಿಂದ (ಕಂಟ್ರೋಲ್ ರೂಮ್) ನಿಯಂತ್ರಿಸುವ ಅತ್ಯಾಧುನಿಕ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನವಾಗಿದೆ.
ಹಿಂದೆಲ್ಲಾ ಬೀದಿದೀಪಗಳನ್ನು ಆನ್ ಅಥವಾ ಆಫ್ ಮಾಡಲು ಸಿಬ್ಬಂದಿಗಳು ಖುದ್ದಾಗಿ ಹೋಗಬೇಕಾಗಿತ್ತು. ಮಳೆಗಾಲದಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ತುರ್ತು ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಇದು ಅತ್ಯಂತ ಅಪಾಯಕಾರಿ ಹಾಗೂ ಕಷ್ಟಕರವಾಗಿತ್ತು. ಆದರೆ ಈಗ, CCMS ಯೋಜನೆಯ ಮೂಲಕ ಸ್ಮಾರ್ಟ್ ಸಿಮ್ ಕಾರ್ಡ್ಗಳನ್ನು ಬಳಸಿ ಕಂಟ್ರೋಲ್ ರೂಮ್ನಿಂದಲೇ ಬೀದಿದೀಪಗಳ ನಿರ್ವಹಣೆ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಯಾವುದೇ ವಾರ್ಡ್ನಲ್ಲಿ ವಿದ್ಯುತ್ ಕಡಿತಗೊಂಡರೆ ಅಥವಾ ದೀಪ ಕೆಟ್ಟುಹೋದರೆ ತಕ್ಷಣವೇ ಕಂಟ್ರೋಲ್ ರೂಮ್ಗೆ ಮಾಹಿತಿ ರವಾನೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದ ತ್ವರಿತವಾಗಿ ದುರಸ್ತಿ ಕಾರ್ಯ ಕೈಗೊಳ್ಳಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ.
ಹೊಸ ಎಲ್ಇಡಿ (LED) ದೀಪಗಳ ಅಳವಡಿಕೆ: ಕತ್ತಲೆಯಿಂದ ಬೆಳಕಿನೆಡೆಗೆ (Installation of new LED lights: From darkness to light)
ನಗರದಲ್ಲಿರುವ ಹಳೆಯ, ಹೆಚ್ಚು ವಿದ್ಯುತ್ ಬೇಡುವ ಮತ್ತು ಮಂದ ಬೆಳಕು ನೀಡುವ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಬಲ್ಬ್ಗಳನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ತೆಗೆದುಹಾಕಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಅವುಗಳ ಜಾಗದಲ್ಲಿ ಹೊಸ, ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾದ ಎಲ್ಇಡಿ (LED) ದೀಪಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸುವ ಕಾರ್ಯ ಭರದಿಂದ ಸಾಗುತ್ತಿದೆ.
- ಒಟ್ಟು ಕಂಬಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ: ಹುಬ್ಬಳ್ಳಿ-ಧಾರವಾಡದಾದ್ಯಂತ ಸುಮಾರು 75,000 ವಿದ್ಯುತ್ ಕಂಬಗಳಿಗೆ ಹೊಸ ಎಲ್ಇಡಿ ದೀಪಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ.
- ಸಾಮರ್ಥ್ಯ: ರಸ್ತೆಯ ಅಗಲ ಮತ್ತು ಅಗತ್ಯಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ 25 ವ್ಯಾಟ್, 35 ವ್ಯಾಟ್, ಹಾಗೂ 60 ವ್ಯಾಟ್ ಸಾಮರ್ಥ್ಯದ ಎಲ್ಇಡಿ ದೀಪಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ.
- ಪರಿಣಾಮ: ಇದರಿಂದ ಕತ್ತಲೆಯಿಂದ ಕೂಡಿದ್ದ ನಗರದ ಮೂಲೆ ಮೂಲೆಗಳೂ ಈಗ ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾಗಿ ಬೆಳಗುತ್ತಿವೆ. ರಾತ್ರಿ ವೇಳೆಯಲ್ಲಿ ಸಾರ್ವಜನಿಕರ ಓಡಾಟಕ್ಕೆ, ಮಹಿಳೆಯರ ಸುರಕ್ಷತೆಗೆ ಹಾಗೂ ಅಪಘಾತಗಳನ್ನು ತಡೆಯಲು ಇದು ಹೆಚ್ಚು ಸಹಕಾರಿಯಾಗಿದೆ.
ಆಟೋಮ್ಯಾಟಿಕ್ 2000 ಟೈಮರ್ಗಳ ಅಳವಡಿಕೆ: ನಿಖರ ಸಮಯಕ್ಕೆ ಆನ್-ಆಫ್
ಈ ಯೋಜನೆಯ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಮುಖ ಆಕರ್ಷಣೆ ಮತ್ತು ಉಪಯುಕ್ತ ಸಾಧನವೆಂದರೆ “ಸ್ವಯಂಚಾಲಿತ ಟೈಮರ್ಗಳ” (Automatic Timers) ಅಳವಡಿಕೆ.
- ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಣೆ: ನಗರದ ವಿವಿಧ ಮೀಟರ್ಗಳಿಗೆ ಸುಮಾರು 2000 ಟೈಮರ್ಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಈ ಟೈಮರ್ಗಳು ಸಂಜೆ ಸರಿಯಾಗಿ 6 ಗಂಟೆಗೆ ತಾವಾಗಿಯೇ ಬೀದಿದೀಪಗಳನ್ನು ‘ಆನ್’ ಮಾಡುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಬೆಳಿಗ್ಗೆ ಸರಿಯಾಗಿ 6 ಗಂಟೆಗೆ ‘ಆಫ್’ ಮಾಡುತ್ತವೆ.
- ಸಮಸ್ಯೆಗೆ ಪರಿಹಾರ: ಹಗಲಿನಲ್ಲಿಯೂ ಬೀದಿದೀಪಗಳು ಉರಿಯುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ಕಂಡು ಸಾರ್ವಜನಿಕರು ಆಕ್ರೋಶ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸುವುದು ಸಾಮಾನ್ಯ ದೃಶ್ಯವಾಗಿತ್ತು. ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕರೇ ಸ್ವಿಚ್ ಆಫ್ ಮಾಡಲು ಹೋಗಿ ವಿದ್ಯುತ್ ಆಘಾತಕ್ಕೊಳಗಾಗುವ ಅಪಾಯವೂ ಇತ್ತು. ಈ ಆಟೋಮ್ಯಾಟಿಕ್ ಟೈಮರ್ಗಳಿಂದಾಗಿ ಮಾನವ ಹಸ್ತಕ್ಷೇಪ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ತಪ್ಪಲಿದ್ದು, ವಿದ್ಯುತ್ ವ್ಯರ್ಥವಾಗುವುದು ನಿಲ್ಲುತ್ತದೆ.
ಪಾಲಿಕೆಗೆ ಬೃಹತ್ ಆರ್ಥಿಕ ಉಳಿತಾಯ: ₹2 ಕೋಟಿಯಿಂದ ₹1 ಕೋಟಿಗೆ ಇಳಿಕೆ (Huge financial savings for the corporation: Reduction from ₹2 crore to ₹1 crore)
ಯಾವುದೇ ಹೊಸ ಯೋಜನೆಯ ಯಶಸ್ಸು ಅದು ತರುವ ಆರ್ಥಿಕ ಲಾಭದ ಮೇಲೂ ನಿರ್ಧಾರವಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ವಿಚಾರದಲ್ಲಿ ಎಲ್ಇಡಿ ಮತ್ತು ಟೈಮರ್ ಅಳವಡಿಕೆಯು ಮಹಾನಗರ ಪಾಲಿಕೆಗೆ ವರದಾನವಾಗಿ ಪರಿಣಮಿಸಿದೆ.
- ವಿದ್ಯುತ್ ಬಿಲ್ ಕಡಿತ: ಈ ಹಿಂದೆ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ದೀಪಗಳಿಂದಾಗಿ ಪಾಲಿಕೆಯು ಪ್ರತಿ ತಿಂಗಳು ಸುಮಾರು ₹2 ಕೋಟಿ ರೂಪಾಯಿಗಳ ಬೃಹತ್ ವಿದ್ಯುತ್ ಬಿಲ್ ಪಾವತಿಸುತ್ತಿತ್ತು. ಆದರೆ ಎಲ್ಇಡಿ ಅಳವಡಿಕೆ ಪೂರ್ಣಗೊಂಡ ಬಳಿಕ, ಈ ಬಿಲ್ ಕೇವಲ ₹1 ಕೋಟಿಗೆ ಇಳಿಕೆಯಾಗಿದೆ! ಅಂದರೆ ಪ್ರತಿ ತಿಂಗಳು ಬರೋಬ್ಬರಿ ₹1 ಕೋಟಿ ರೂಪಾಯಿ ಪಾಲಿಕೆಯ ಬೊಕ್ಕಸಕ್ಕೆ ಉಳಿತಾಯವಾಗುತ್ತಿದೆ.
- 47% ವಿದ್ಯುತ್ ಉಳಿತಾಯದ ಗುರಿ: ಈ ಸಂಪೂರ್ಣ ಯೋಜನೆ ಜಾರಿಯಾದ ನಂತರ ಒಟ್ಟಾರೆ ಶೇಕಡಾ 47% ರಷ್ಟು ವಿದ್ಯುತ್ ಉಳಿತಾಯ ಮಾಡುವ ಬೃಹತ್ ಗುರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಲಾಗಿದೆ.
- ತೆರಿಗೆ ಹಣದ ಸದ್ಬಳಕೆ: ಈ ರೀತಿ ಉಳಿತಾಯವಾದ ಕೋಟ್ಯಂತರ ರೂಪಾಯಿಗಳನ್ನು ನಗರದ ಇತರ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯಗಳಾದ ರಸ್ತೆ, ಕುಡಿಯುವ ನೀರು, ಮತ್ತು ಉದ್ಯಾನವನಗಳ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೆ ಬಳಸಲು ಪಾಲಿಕೆಗೆ ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ.
ಗುತ್ತಿಗೆದಾರರ ಜವಾಬ್ದಾರಿ ಮತ್ತು 7 ವರ್ಷಗಳ ಸುದೀರ್ಘ ನಿರ್ವಹಣೆ
ಕೇವಲ ದೀಪಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸುವುದು ಮಾತ್ರವಲ್ಲ, ಅವುಗಳ ದೀರ್ಘಕಾಲಿಕ ನಿರ್ವಹಣೆಯೂ ಅಷ್ಟೇ ಮುಖ್ಯ. ಈ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಮಹಾನಗರ ಪಾಲಿಕೆಯು ಅತ್ಯಂತ ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಾದ ಷರತ್ತುಗಳೊಂದಿಗೆ ಗುತ್ತಿಗೆ ನೀಡಿದೆ.
- ಈ ಬೃಹತ್ ₹85 ಕೋಟಿ ವೆಚ್ಚದ ಯೋಜನೆಯ ಗುತ್ತಿಗೆಯನ್ನು ತುಮಕೂರು ಮೂಲದ ‘ಮಂಜು ಎಲೆಕ್ಟ್ರಿಕಲ್ಸ್’ (Manju Electricals) ಸಂಸ್ಥೆಗೆ ನೀಡಲಾಗಿದೆ.
- ನಿರ್ವಹಣಾ ಒಪ್ಪಂದ: ಕೇವಲ ಅಳವಡಿಕೆ ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ, ಮುಂದಿನ 7 ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಈ ಎಲ್ಲಾ ಬೀದಿದೀಪಗಳ ಮತ್ತು ಸಿಸಿಎಂಎಸ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಸಂಪೂರ್ಣ ನಿರ್ವಹಣೆಯ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆಯನ್ನು ಗುತ್ತಿಗೆದಾರರೇ ಹೊರಲಿದ್ದಾರೆ.
- ಒಂದು ವೇಳೆ ದೀಪಗಳು ಕೆಟ್ಟರೆ ಅಥವಾ ಟೈಮರ್ಗಳಲ್ಲಿ ದೋಷ ಕಂಡುಬಂದರೆ, ಕಂಟ್ರೋಲ್ ರೂಮ್ನಿಂದ ಬರುವ ಮಾಹಿತಿಯ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ತಕ್ಷಣವೇ ಸಿಬ್ಬಂದಿ ತೆರಳಿ ರಿಪೇರಿ ಮಾಡಲಿದ್ದಾರೆ. ಇದು ಪಾಲಿಕೆಯ ಮೇಲಿನ ನಿರ್ವಹಣಾ ಒತ್ತಡವನ್ನು ಗಣನೀಯವಾಗಿ ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಿದೆ.
ಪರಿಸರ ಸಂರಕ್ಷಣೆ ಹಾಗೂ ಹಸಿರು ನಗರದತ್ತ ದಾಪುಗಾಲು (Environmental protection and a step towards a green city)
ವಿದ್ಯುತ್ ಉಳಿತಾಯ ಮಾಡುವುದೆಂದರೆ ಕೇವಲ ಹಣ ಉಳಿಸುವುದಲ್ಲ, ಬದಲಾಗಿ ಪರಿಸರವನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವುದು ಕೂಡ ಹೌದು. ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಬಲ್ಬ್ಗಳಿಗಿಂತ ಎಲ್ಇಡಿ ದೀಪಗಳು ಕಡಿಮೆ ಶಾಖವನ್ನು ಸೂಸುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಅತಿ ಕಡಿಮೆ ಇಂಗಾಲದ ಹೆಜ್ಜೆಗುರುತನ್ನು (Carbon Footprint) ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ. 47% ರಷ್ಟು ವಿದ್ಯುತ್ ಉಳಿತಾಯ ಮಾಡುವುದರಿಂದ ಪರೋಕ್ಷವಾಗಿ ಕಲ್ಲಿದ್ದಲು ಬಳಕೆ ಮತ್ತು ಮಾಲಿನ್ಯವನ್ನು ತಡೆಗಟ್ಟಿದಂತಾಗುತ್ತದೆ. ಹುಬ್ಬಳ್ಳಿ-ಧಾರವಾಡವನ್ನು ‘ಗ್ರೀನ್ ಸಿಟಿ’ (ಹಸಿರು ನಗರ) ಮತ್ತು ‘ಸ್ಮಾರ್ಟ್ ಸಿಟಿ’ಯನ್ನಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸುವಲ್ಲಿ ಈ ಯೋಜನೆ ಒಂದು ಮೈಲಿಗಲ್ಲಾಗಿದೆ.
ಸಾರ್ವಜನಿಕರಿಗೆ ಮತ್ತು ಆಡಳಿತಕ್ಕೆ ಆಗುವ ಪ್ರಮುಖ ಲಾಭಗಳು (ಒಂದು ನೋಟ):
- ಸುರಕ್ಷತೆ: ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾದ ರಸ್ತೆಗಳಿಂದಾಗಿ ರಾತ್ರಿ ವೇಳೆ ಅಪಘಾತಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ ಇಳಿಮುಖ.
- ಅಪರಾಧ ನಿಯಂತ್ರಣ: ಕತ್ತಲೆಯಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವ ಕಳ್ಳತನ, ದರೋಡೆಯಂತಹ ಅಪರಾಧ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಿಗೆ ಬ್ರೇಕ್.
- ಸ್ವಯಂಚಾಲಿತ ವ್ಯವಸ್ಥೆ: ಮಳೆ, ಚಳಿ ಎನ್ನದೆ ಸಿಬ್ಬಂದಿ ಕಂಬವೇರಿ ಲೈಟ್ ಆನ್ ಮಾಡುವ ಅಪಾಯಕಾರಿ ಪದ್ಧತಿಗೆ ಮುಕ್ತಿ.
- ತ್ವರಿತ ಸ್ಪಂದನೆ: ಯಾವುದೇ ದೂರು ನೀಡುವ ಮುನ್ನವೇ ದೀಪ ಕೆಟ್ಟುಹೋದ ಮಾಹಿತಿ ಕಂಟ್ರೋಲ್ ರೂಮ್ಗೆ ತಲುಪುವ ಅತ್ಯಾಧುನಿಕ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ.
ಉಪಸಂಹಾರ (Conclusion)
ಹುಬ್ಬಳ್ಳಿ-ಧಾರವಾಡ ಮಹಾನಗರ ಪಾಲಿಕೆಯ (HDMC) ಈ “ಸಿಸಿಎಂಎಸ್” ಮತ್ತು “ಎಲ್ಇಡಿ ಟೈಮರ್” ಯೋಜನೆಯು ಅತ್ಯಂತ ಶ್ಲಾಘನೀಯವಾದದ್ದು. ₹85 ಕೋಟಿ ಬಂಡವಾಳ ಹೂಡಿ, ಅತ್ಯಾಧುನಿಕ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನವನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಮೂಲಕ ಪಾಲಿಕೆಯು ಪ್ರತಿ ತಿಂಗಳು ₹1 ಕೋಟಿ ಉಳಿತಾಯ ಮಾಡುತ್ತಿರುವುದು ದೂರದೃಷ್ಟಿಯ ಆಡಳಿತಕ್ಕೆ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಉದಾಹರಣೆಯಾಗಿದೆ. 75,000 ಕಂಬಗಳಿಗೆ ಹೊಸ ರೂಪ ನೀಡಿರುವ ಈ ಯೋಜನೆಯು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿದರೆ, ರಾಜ್ಯದ ಇತರೆ ಮಹಾನಗರ ಪಾಲಿಕೆಗಳೂ ಸಹ ಇದೇ ಮಾದರಿಯನ್ನು ಅನುಸರಿಸುವುದರಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಸಂದೇಹವಿಲ್ಲ. ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ಸದ್ಬಳಕೆಯಿಂದ ನಗರವನ್ನು ಬೆಳಗಿಸುವ ಜೊತೆಗೆ, ಜನರ ತೆರಿಗೆ ಹಣವನ್ನು ಉಳಿಸುತ್ತಿರುವ ಈ ಕಾರ್ಯ ನಿಜಕ್ಕೂ ಒಂದು ‘ಸ್ಮಾರ್ಟ್’ ಹೆಜ್ಜೆಯಾಗಿದೆ.
| ಇದನ್ನು ಓದಿ :ವಿಶ್ವದ ಅತೀ ಎತ್ತರ ಹಾಗೂ ಉದ್ದದ ‘ಜೋಜಿಲಾ ಸುರಂಗ’ ಕೊರೆಯುವ ಕಾಮಗಾರಿ ಪೂರ್ಣ: ಕಾಶ್ಮೀರ-ಲಡಾಖ್ ನಡುವೆ ಹೊಸ ಸಂಪರ್ಕ ಕ್ರಾಂತಿ |


